โดยจะกล่าวถึงค่าที่นำมาใช้อ้างอิงถึงบ่อยๆ ซึ่งได้แก่ :

ปริมาณน้ำเชื้อในการหลั่งแต่ละครั้ง ค่าปกติควรมีอย่างน้อย 2 ซีซี หากอยู่ในช่วง 1.5-2 ซีซีก็พอยอมรับได้ แต่ไม่ควรน้อยกว่า 1.5 ซีซีค่ะ

จำนวนเชื้อ จะแยกเป็นจำนวนเชื้อในการหลั่งแต่ละครั้ง ซึ่งไม่ควรต่ำกว่า 40 ล้านตัว และจำนวนเชื้อที่คำนวณต่อซีซี :ซึ่งไม่ควรต่ำกว่า 20 ล้านตัวต่อซีซีค่ะ

รูปร่างของเชื้อ โดยจะดูลักษณะหัว,ส่วนกลางตัวและหางของเชื้อว่ามีรูปร่างปกติหรือไม่ อนุญาตให้มีเชื้อรูปร่างพิการไม่เกิน 70 เปอร์เซ็นต์ของเชื้อทั้งหมด นั่นคือควรมีเชื้อรูปร่างปกติ 30 เปอร์เซ็นต์ขึ้นไป

การเคลื่อนไหว จะดูเชื้อที่มีชีวิตและมีการเคลื่อนไหวได้ดี แบ่งเป็นการเคลื่อนไหวที่เวลาต่างๆ เช่น
 

1.เวลาเริ่มต้นคือ ทันทีหลังการหลั่ง ซึ่งควรมีเปอร์เซ็นต์ของเชื้อที่มีชีวิตและมีการเคลื่อนไหวที่ดีอย่างน้อย 75 เปอร์เซ็นต์ หากอยู่ในช่วง 50-74 เปอร์เซ็นต์ก็พอยอมรับได้ แต่ไม่ควรต่ำกว่า 50 เปอร์เซ็นต์ค่ะ
2.เวลาผ่านไป 1 ชั่วโมง ควรเหลือการเคลื่อนไหวอย่างน้อย 70 เปอร์เซ็นต์
3.เวลาผ่านไป 3 ชั่วโมง ควรเหลือการเคลื่อนไหวอย่างน้อย 60 เปอร์เซ็นต์

ดังนั้นในการพิจารณาว่าเชื้ออ่อนหรือไม่ ต้องดูปัจจัยดังกล่าวประกอบกันไป เช่น ถึงแม้จะได้ปริมาณที่มากพอ แต่ถ้าหากการเคลื่อนไหวไม่ดี หรือรูปร่างพิการก็จัดว่าเชื้ออ่อนได้ค่ะ

ในการเก็บตัวอย่างเชื้ออสุจิเพื่อนำไปตรวจนั้น ผู้เก็บเชื้อควรงดการหลั่งเชื้ออสุจิเป็นเวลาอย่างน้อย 3 วัน แต่ไม่ควรเกิน 5 วัน เพื่อที่จะได้ปริมาณและลักษณะของเชื้ออสุจิที่มีอายุเหมาะสมในการตรวจวิเคราะห์ค่ะ ซึ่งช่วงอายุของเชื้อที่ 3-5 วันเนี่ยเป็นช่วงที่เชื้อแข็งแรงและเคลื่อนไหวได้ดีที่สุด ค่าที่ตรวจออกมาจึงแม่นยำที่สุด (แม้แต่ในรายที่ไปเก็บเชื้อเพื่อฉีดเชื้อเค้าก็จะแนะนำอย่างนั้นเพื่อให้ได้เชื้อที่แข็งแรงที่สุดค่ะ)

และหากในการตรวจครั้งแรกพบว่ามีเชื้ออ่อน..อย่าพึ่งใจเสียค่ะ โดยทั่วไป..จะต้องตรวจซ้ำอีกหนึ่งครั้งเพื่อเป็นการยืนยันผล เพราะอาจมีปัจจัยที่ทำให้เชื้ออ่อนชั่วคราวได้ เช่น ความเครียด การอักเสบติดเชื้อ หรือยาบางชนิด เช่นยาแก้อักเสบ เป็นต้น

(สงวนลิขสิทธิ์ตามพระราชบัญญัติลิขสิทธิ์ พ.ศ.2537 มิให้ทำการคัดลอก ดัดแปลง หรือแก้ไขบทความเพื่อนำไปตีพิมพ์ก่อนได้รับการอนุญาตค่ะ)